Ruth Gordon

Ruth Gordon

Ruth Gordon (1918)
Imię i nazwisko	Ruth Gordon Jones
Data i miejsce urodzenia	30 października 1896 Quincy
Data i miejsce śmierci	28 sierpnia 1985 Edgartown
Zawód	aktorka, dramatopisarka, scenarzystka, powieściopisarka
Współmałżonek	Gregory Kelly (1921–1927; jego śmierć) Garson Kanin (1942–1985; jej śmierć)
Lata aktywności	1915–1985
Multimedia w Wikimedia Commons

Ruth Gordon Jones (ur. 30 października 1896 w Quincy, zm. 28 sierpnia 1985 w Edgartown) – amerykańska aktorka filmowa, teatralna i telewizyjna, dramatopisarka, scenarzystka i powieściopisarka. Laureatka Oscara za drugoplanową rolę w filmie Dziecko Rosemary (1968), a także dwóch Złotych Globów i nagrody Emmy^[1].

Ruth Gordon urodziła się przy 41 Winthrop Avenue w Quincy, w stanie Massachusetts. Była jedynym dzieckiem Annie Ziegler Jones i Clinton Jonesa, pracownika fabryki, który został kapitanem statku^[2]. Jej jedynym rodzeństwem była starsza przyrodnia siostra Louise (1886–1970) z pierwszego małżeństwa jej ojca. Przed ukończeniem Quincy High School, Ruth, pisała do kilku swoich ulubionych aktorek z prośbą o zdjęcie z autografem. Osobistą odpowiedź dostała od Hazel Dawn, którą widziała w inscenizacji The Pink Lady, która zainspirowała ją, aby zostać aktorką. Chociaż ojciec Ruth był sceptyczny co do jej szansy na sukces w tak trudnym zawodzie, w 1914 zabrał córkę do Nowego Jorku, gdzie włączono ją na listę uczelni American Academy of Dramatic Arts^[3].

W 1915 Gordon pojawiła się jako statystka w trzech niemych filmach, które kręcone były w Fort Lee, w stanie New Jersey, w tym jako tancerka w obrazie The Whirl of Life, filmie opartym na życiu Vernona i Irene Castle. Następnie zaczęła występować na Broadwayu, m.in. w słynnej inscenizacji Piotrusia Pana z Maude Adams w roli tytułowej^[4]. W 1956 była nominowana do nagrody Tony Award za rolę Pani Dolly Gallagher Levi, przyjaciółka zmarłej żony Vandera Geldera w sztuce Thorntona Wildera Pośredniczka matrymonialna^[5].

W 1969 otrzymała Oscara za drugoplanową rolę w filmie Romana Polańskiego Dziecko Rosemary^[6]. Trzy lata wcześniej była nominowana w tej samej kategorii za rolę w filmie Ciemna strona sławy, ale to nie były jej pierwsze nominacje. W latach 1948, 1951 i 1953 nominowano ją za najlepiej napisane scenariusze, wspólnie opracowane z mężem Garsonem Kaninem^[7].

Filmy Harold i Maude oraz Żebro Adama zostały wpisane do National Film Registry i są przechowywane w Bibliotece Kongresu Stanów Zjednoczonych.

23 grudnia 1918 poślubiła aktora Gregory’ego Kelly’ego, który zmarł 9 lipca 1927 na zawał mięśnia sercowego w wieku 36^[8]. W latach 1929–1930 była związana z producentem Jedem Harrisem, z którym miała syna Jonesa Gordona (ur. 16 października 1929, zm. 13 lipca 2024 w wieku 94 lat)^[9]. 4 grudnia 1942 zawarła związek małżeński z pisarzem Garsonem Kaninem, który był 16 lat od niej młodszy.

Gordon zmarła z powodu udaru w Edgartown, w stanie Massachusetts w wieku 88 lat^[10]. Małe kino w Westboro, w stanie Massachusetts, zostało nazwane na jej cześć jej imieniem, podobnie jak amfiteatr w Quincy.

• 1987: Kosmici grają rocka (Voyage of the Rock Aliens) jako Szeryf
• 1987: Kłopoty ze szpiegami (The Trouble with Spies) jako Pani Arkwright
• 1985: Maxie jako Pani Lavin
• 1985: Delta Pi jako Mugsy
• 1982: Don't Go to Sleep jako Bernice
• 1982: Jimmy the Kid jako Bernice
• 1980: Jak tylko potrafisz (Any Which Way You Can) jako Senovia 'Ma' Boggs
• 1980: My Bodyguard jako Babcia
• 1980: Hardhat and Legs jako Babcia (niewymieniona w czołówce)
• 1979: Boardwalk jako Becky Rosen
• 1979: Łowcy rupieci (Scavenger Hunt) jako Arvilla Droll
• 1978: Każdy sposób jest dobry (Every Which Way But Loose) jako Mama Boggs
• 1978: Perfect Gentlemen jako Pani Cavagnaro
• 1977: The Prince of Central Park jako Pani Miller
• 1976: Wielki Houdini (The Great Houdini) jako Cecilia Weiss
• 1976: Look What's Happened to Rosemary's Baby jako Minnie Castevet
• 1976: Atomowy autobus (The Big Bus) jako Stara kobieta
• 1973: Isn't It Shocking? jako Marge Savage
• 1971: Harold i Maude (Harold and Maude) jako Maude
• 1970: Gdzie jest tatuś? (Where's Poppa?) jako Pani Hocheiser
• 1969: Co się stało z ciocią Alicją? (Whatever Happened to Aunt Alice?) jako Alice Dimmock
• 1968: Dziecko Rosemary (Rosemary's Baby) jako Minnie Castevet
• 1966: Blithe Spirit jako Madame Arcati
• 1966: Lord Love a Duck jako Stella Bernard
• 1965: Ciemna strona sławy (Inside Daisy Clover) jako Pani Clover, matka Daisy
• 1943: Konwój (Action in the North Atlantic) jako pani Jarvis
• 1943: Na progu ciemności (Edge of Darkness) jako Anna Stensgard
• 1941: Dwulicowa kobieta (Two-Faced Woman) jako Panna Ruth Ellis, sekretarka Larry'ego
• 1940: Abe Lincoln in Illinois jako Mary Todd Lincoln
• 1940: Eksperyment doktora Ehrlicha (Dr. Ehrlich's Magic Bullet) jako Hedwig Ehrlich
• 1915: Camille jako Gość na przyjęciu (niewymieniona w czołówce)
• 1915: Madame Butterfly jako Mała rola (niewymieniona w czołówce)
• 1915: The Whirl of Life jako Statysta (niewymieniona w czołówce)

• 1983-1984: Newhart jako Roy Herzog
• 1979: Taxi jako Dee Wilcox
• 1977: Columbo − pt. Spróbuj i złap mnie (Try and Catch Me) jako Abigail Mitchell
• 1977: Statek miłości (The Love Boat) jako Pani Warner
• 1975: Rhoda jako Matka Carltona
• 1975: Kojak jako Panna Eudora Temple
• 1975: Medical Story jako Emily Dobson
• 1966: Hallmark Hall of Fame jako Madame Arcati
• 1950: The Prudential Family Playhouse

Scenarzystka

• 1980: Hardhat and Legs
• 1973: Adam's Rib
• 1957: The Alcoa Hour
• 1953: Aktorka (The Actress)
• 1952: Pat i Mike (Pat and Mike)
• 1952: The Marrying Kind
• 1949: Żebro Adama (Adam's Rib)
• 1948: The Ford Theatre Hour
• 1947: Podwójne życie (A Double Life)

• Kinorama: Ruth Gordon (1896–1985). „Film”. nr 48 (1900/XL), s. 13, 1 grudnia 1985. Warszawa: RSW „Prasa-Książka- Ruch”. ISSN 0137-463X. 

• Ruth Gordon (1896–1985) w bazie IMDb (ang.)
• Ruth Gordon w bazie Filmweb
• Ruth Gordon w bazie Notable Names Database (ang.)